maandag 19 september 2016

septembertuin

Wat een mooie dagen hadden we nog. De laatste bloemen van de stokrozen staan te stralen terwijl de uitgebloeide bloemen al zover droog zijn dat de zaden bij de minste aanraking van de plant vallen.


Ook van de oost-Indische kers vallen de zaden. De planten zijn uitgegroeid tot meer dan een vierkante meter en wanneer ik de plant een beetje van de grond til zie ik hopen zaden liggen, net kleine knikkers. Dan moet ik altijd een beetje zuchten want ik weet dat ze vorstbestendig zijn. Dus je kunt wel nagaan hoeveel oost-Indische kerszaailingen ik volgend jaar weg moet halen. Vandaar dat ik nu maar vast zoveel mogelijk zaden opraap.
Die zaden kun je inmaken als een soort kappertjes. Dat heb ik eens geprobeerd maar ik vond het niet zo'n succes. De zaden gaan niet op de composthoop maar mee naar huis en in de GFTbak.


Eigenlijk is bovenstaande foto een afspiegeling van hoe de tuin er op dit moment bijligt. Een zooitje! Het was te warm om alles bij te houden en daarnaast was en is er zoveel oogst dat ik mij vooral bezighoudt met plukken en verwerken van emmers groente en fruit.
Nu het wat koeler is en ik weer iets langer, zonder te smelten, op de tuin kan zijn, zie ik echter goed wat er allemaal moet gebeuren. De Afrikaantjes liggen en verdord bij, een van de courgetteplanten heeft het opgegeven, sla staat te schieten, uitgebloeide cosmea's en goudsbloemen vragen om uit de grond gehaald te worden en de tomaten die leeggeplukt zijn zijn maar weer nieuwe scheuten gaan maken en bloeien zelfs weer. Waar zal ik eens beginnen?
Toch maar weer oogsten. De zaden van de sojaboontjes Edamame black pearl zijn zo goed als droog
En als ik de planten uit de grond haal ben ik meteen aan het opruimen. Zo sla ik twee vliegen in een klap. Ik knip de planten fijn en strooi de stukjes op de lege plekken als mulch.


De venkel vind ik dik genoeg en als ik hem uit de grond haal kan ik prachtig zien hoe diep hij naar water heeft gezocht. Ik denk dat de wortel wel zo'n 30 cm lang is.


De Butternut pompoenen heb ik een keer water gegeven en misschien is een ervan daar zo van geschrokken dat hij uit zijn vel gebarsten is. Gelukkig drogen de scheuren weer en heeft hij er, zo te zien, geen last van.


De spitskool  en palmkool bewijzen dat het gezegde helemaal terecht is. Ze groeien als kool. De prachtige spitskool op onderstaande foto is daarna helaas belaagd door een beestje dat allemaal gaatjes in het blad maakte. Net of er met een perforator in geknipt is. Ik denk aan een rups maar heb hem nog niet kunnen ontdekken.


Er zijn zoveel paprikaatjes mini Bell dat ik ze ga roosteren. Daarna heb ik ze gepureerd (eerst velletje eraf en zaden eruit) en gekruid. Het blijkt een heerlijk smeerseltje te zijn voor bijvoorbeeld op een broodje kaas.



In de achtertuin zijn de sterappels plukrijp. De kauwtjes en gaaien zijn al weken aan het proeven welke de lekkerste is. Daarvoor kiezen ze de appels die een rood wangetje beginnen te krijgen. Maar nu gaat het met dat rood worden wel heel snel. Tijd om te plukken. Ze worden niet alleen rood, ze beginnen ook heerlijk te ruiken. Hmmm, dat wordt appeltaart bakken!

donderdag 8 september 2016

Zomers

Zomer 2016 kun je met recht een laatbloeier noemen. Maar nu is het dan ook lekker warm en droog. Al is dat laatste niet overal in Nederland het geval. Afgelopen weekend heb ik echt de buien naar de tuin gekéken. Jammer genoeg werkte dat niet. Voor het eerst deze zomer heb ik dan ook niet alleen de kas maar ook de tuin begoten. Ik heb het meteen goed gedaan en beide regentonnen, elk goed voor bijna 120 l water, zijn nu leeg. Als ik het weerbericht zie vermoed ik dat ik volgende week nog een keer aan het water sjouwen kom want als je een keer begint met water geven, ben je de klos.

Het warme weer zorgt ervoor dat zaden goed rijpen en drogen. Dit jaar kreeg ik op de zadenruilbeurs van Reclaim the Seeds een handje witte lupinezaden. Deze zijn eetbaar en net als peulvruchten zeer eiwitrijk en geschikt als vleesvervangers. Van de zes planten heb ik de gedroogde peulen gedopt en maar liefst 134 gram lupinezaden geoogst. Daar kunnen we toch zeker wel een keer van eten ; ). Een leuk experiment, al weet ik nog niet of ze in de herhaling komen.


Een plant die dit jaar eigenlijk niet op mijn teeltplan stond (vorig jaar wel) heeft zich spontaan uitgezaaid en ik kon hem niet wegdoen. Het is de olijfkomkommer (Cyclanthera pedata). Familie van de komkommer maar dan van Zuid-Amerikaanse komaf en die het hier heel goed doet. De woesteling heeft met één plant het hele komkommerrek in beslag genomen. Maar wát een bloemen en dus bijen zijn er te zien. En dan die grappige vruchten die eruit groeien. Ik vind ze het lekkerst als ze wat groter zijn. Heel geschikt om kleingesneden in een roerbakschotel te gebruiken. Met de zachte komkommersmaak absoluut niet overheersend en lekker knapperig.



De basilicum (Genovese en Citroenbasilicum ‘Mrs. Burns’) in de kas is uitgegroeid tot forse planten en alhoewel ik er helemaal niet zo dol op ben, (ze staan er eigenlijk alleen maar omdat ze goede buren zijn voor de tomaten) vind ik het toch jammer om er helemaal niets mee te doen. Ik maak daarom een portie basilicum op olie. 
Van een flinke bos haal ik alle blad. Nadat ik het gewassen en zoveel mogelijk droog gemaakt heb maal ik het met een scheut olijfolie  in de blender. Dit prutje doe ik in ijsblokjesbakjes waarna ik elk vakje afdek met nog een dun laagje olijfolie en dan gaan ze de vriezer in. Zo kunnen we van de winter onze pizza's en tomatensoep kruiden. Misschien vind ik dat best lekker.



In deze tijd doe je op de tuin eigenlijk niet veel meer dan oogsten maar soms is er toch nog een 'grondwerkje' dat gedaan moet worden. De knolselderij begint knollen te vormen en die komen boven de grond. Het zou jammer zijn als ze in de warmte gaan staan verdrogen dus ga ik ze aanaarden. Met een paar flinke scheppen compost rondom elke knol zijn ze weer allemaal goed bedekt en kunnen ze er weer even tegen.


De wintercourgette Table gold, begint vrucht te dragen. Ik zie tot nu toe drie vruchten. Ze mogen aan de plant blijven tot ze uitgegroeid zijn. Bij gewone courgettes krijg je dan megagrote knotsen. Bij deze soort is dat niet het geval. Ze worden zo rond het pond aan gewicht, dus heel handzaam van formaat. Als ze goed rijp geoogst worden zijn ze lang te bewaren. Zoiets als pompoenen dus en ook qua smaak lijken ze daar meer op dan op courgettes.


Aan de grootte van de palmkoolplanten is te zien dat we ondanks het prachtige weer toch echt al richting herfst gaan. Ook het licht begint te veranderen.


Slakken zie ik amper meer, die zitten weggestopt of zijn verdroogd in de zon. Maar dan zie ik een hulpje dat vast ook meegeholpen heeft. Een fikse pad is in een emmer terecht gekomen en kan er niet meer uit. Die red ik natuurlijk en al gauw verdwijnt hij in de schaduw tussen de aardbeienplanten.


vrijdag 2 september 2016

Watermeloen geoogst.

Afgelopen week was de laatste opname van het moestuinjournaal van IVN waarin de groei van de  AHmoestuintjes werd gevolgd. Alle vier de moestuinders die meededen met deze journaals hielden een watermeloenchallenge en nu was het uur van de waarheid. Al in een eerder blog heb ik laten zien dat het treurig gesteld was met mijn plant en dat is er niet beter op geworden. Ik heb de plant laten staan maar hij is inmiddels helemaal verdord. De watermeloentjes zien er echter nog heel aardig uit. Tijd om ze te testen. Dat kan alleen maar door te proeven. Dus werd de dikste doormidden gesneden. En verhip, de meloen is in zoverre rijp dat er volgroeide pitjes in zitten. Hij is niet roze geworden maar als we hem proeven is hij best zoetig en lekker. Je kunt hem echt wel een soort van 'rijp' noemen. Joepie.....gelukt!



Verder sleep ik emmers met oogst van de tuin. De sperziebonen zijn, dank zij het prachtige weer, gewoon weer gaan bloeien en bonen maken. Ook de komkommerplanten gaan maar door. Wortels, tomaten, courgettes, frambozen, droogbonen, een bos gedroogde lupines en een bakje sojaboontjes, alles gaat mee.


En dan zijn er ook nog twee pompoenen die er echt af moeten. De steel is al tot kurk verdroogd en ze liggen op de grond. Niet de beste plek als het een keer gaat regenen. Het zijn beiden Hokkaido pompoenen en eigenlijk zouden ze allebei groen moeten zijn. Een van de twee planten krijgt echter toch oranje vruchten. Dat krijg je met eigen gekweekt zaad. Je weet niet welke bevruchting er plaats heeft gevonden. Hier was het in ieder geval kruisbestuiving.


Thuis verwerk ik de sojaboontjes meteen. Het zijn er teveel om meteen op te eten dus een deel gaat de vriezer in. Na de hele peulen een minuut of vier gekookt te hebben dop ik ze. De soort heet Edamame Black Pearl en nu de boontjes wat dikker beginnen te worden begint die naam ergens op te lijken. Wat zijn ze prachtig!


De schillen van de boontjes worden wat dikker en dus dubbeldop ik de meesten. Dat gaat heel gemakkelijk want je drukt de boontjes, die heel stevig zijn, zo uit de vliesjes.


Op een droge, zonnige en winderige dag maak ik weer eens kruidenzout. Van de tuin haal ik een enorme bos aan diverse kruiden. Lavas, peterselie, selderij, tijm, kervel, dragon, salie en venkelgroen. Fijnknippen is een werkje waarbij je je niet moet haasten want als ik snel, snel wil gaat mijn hand protesteren. Dus rustig aan, bosje voor bosje die hele berg wegknippen en ondertussen genieten van het buiten zitten. De kruidensnippers meng ik met zout en zet dan de hele plaat in de zon. Af en toe omscheppen waarbij de geuren je tegemoet komen. De tweede dag al was alles droog waarna ik alles gemalen heb.
Voorlopig heb ik een pot 'zomer' in de kast staan.



donderdag 25 augustus 2016

De zomer vordert.

De afgelopen hete, zonnige dagen hebben de mini paprika's Red Bell goed gedaan. Ze kleuren elke dag roder en roder. En ze zijn zo glad en glanzend dat ze wel van plastic lijken. Ze zouden niet misstaan in het keukentje van een kleuter huishoek op school : ).
De twee meest rode heb ik geplukt maar ik moet bekennen dat ik ze nog niet gegeten heb. Ik hou niet zo van paprika's dus ze zijn voor Ton, die er wel dol op is.



Tussen de tomaten begin ik hier en daar tekenen van phytophtera te zien. De regen van afgelopen maandag was misschien toch iets te vochtig voor de planten. Gelukkig is het nu droog en heet dus ik hoop dat ik met het verwijderen van de eerste aantastingen de verspreiding van deze schimmel in de kiem gesmoord heb.

Ik wil er nog helemaal niets van weten maar de tuin vertelt dat we toch al ver in het zomerseizoen zitten. De zaden beginnen te rijpen.
De papaver heb ik vrij vroeg geplukt. Vorig jaar waren in één dag alle zaaddozen geroofd door de een of andere vogel dus dat wilde ik nu vóór zijn. Misschien was ik nu iets te vroeg met afknippen maar gelukkig zijn ze goed gedroogd en rammelen de zaadjes in de zaaddozen. Er zit een beste hoeveelheid zaadjes in allerlei prachtige tinten in. Ga ik maar eens maanzaadbroodjes bakken.




Om zelf pastinaakzaad te kweken heb ik een paar pastinaken van vorig jaar op de tuin laten staan. Aangezien deze planten tweejarig zijn, bloeien ze het tweede jaar. De uitgebloeide bloemschermen heb ik afgeknipt en laten drogen. Tot slot de zaden losgeschud en ziedaar .... meer dan genoeg voor het volgend moestuinseizoen.


.

De venkel doet het dit jaar niet zo geweldig. Maar eentje zet er nu de sokken in. Hij begint zowaar volume te krijgen al duurt het nog wel even voordat ik hem dik genoeg vind om te oogsten.


De Butternutpompoen blijkt een laatbloeier te zijn. Dit is me voorgaande jaren niet zo opgevallen maar als ik terugdenk dan was dit vorig jaar toch ook het geval. Het is dan wel een latert maar hij gaat als een speer. Binnen een week is de vrucht al zo'n 20cm lang.


Op de hete dagen ga ik lekker vroeg naar de tuin. Heerlijk koel en vochtig is het er dan. En als het zo vroeg is vliegen de bijen nog niet op de frambozen en kan ik deze ongestoord plukken.


gele herfstframboos

Maar het duurt niet lang, dan zijn alle vliegende beestjes wakker en ze hebben duidelijk zin in de nieuwe dag!


dinsdag 16 augustus 2016

Tuinkadootjes

Mijn tuin ervaar ik al een poosje als een voortdurend kadootjesfeest met steeds weer nieuwe traktaties.
Nu zijn het weer de tomaten die de afgelopen zonnige dagen voorspoedig rijpen. Vooral de soort Tigerella (rechtsonder op de foto) geeft veel vruchten. Ze hebben een tamelijk zachte schil en zijn heel sappig en lekker om zo te eten. De gele peertomaatjes, de soort Ildi (midden rechts op de foto), zijn weer meer geschikt voor de soep. Ze zijn zacht en tamelijk melig en om zo te eten vind ik ze niet zo lekker. 


Een deel van de tomaten gaat de soep in en andere gaan in een lunchsalade. Deze vond ik een feest voor het oog. Met; sla, geraspte wortel, Tigerella  en Millefleur tomaten, sojaboontjes Edamame Black Pearl, peterselie. Alleen de cashewnoten mis ik nog op de tuin ; ).


Aan droogbonen heb je eigenlijk geen werk tijdens de groei. Een beetje leiden en wat onkruid wieden meer is het niet. En wat een plezier geven ze. Eerst prachtige bloemen en daarna steeds dikkere peulen die een rijke oogst voorspellen.
Als ik een beetje oppervlakkig kijk lijken ze nog niet te drogen maar ook hier doet de zon haar werk. De peulen beginnen toch te verkleuren en er kan zelfs al wat geplukt worden.

 
 Veense vroege witte snijboon. Kleine witte boontjes, ingepakt in enorme peulen.Voor deze is het duidelijk te laat om als snijboon te eten.


Rechtsboven witte bonen Emergo, en met de klok mee Borlottibonen Lingua Di Fuoco, Veense vroege witte snijboon, boerentenen, paars/zwarte Lady Di

De laatst geplante courgette (3 juli) doet het! Het is de eerste courgetteplant dit jaar die echt mooie grote bladeren maakt, veel bloemen en ook vruchten krijgt. De andere courgetteplanten steken daar nogal mager bij af. Ik krijg het echter nog niet over mijn hart om ze eruit te gooien. Ze bloeien wel en ook met vrouwelijke bloemen dus in principe zouden er nog vruchten aan moeten kunnen komen. In ieder geval hebben de bijen en hommels er plezier van. Ik geef ze nog een kans, het zonnige weer zal ze vast goed doen.


 Tot afgelopen week deed de watermeloenplant het heel goed. Er zijn nu twee watermeloentjes die beiden groeiden. Tot mijn schrik ziet de plant er met slap hangend blad  ineens bijzonder treurig uit. Is het te warm? Zijn de nachten te koud geweest? Ik weet het niet. Ik zie dat het ene watermeloentje een beetje minder stevig is. De andere ziet er (nog?) goed uit. Een compostzak gebruik ik als steuntje om de meloentjes op te laten rusten en verder is het afwachten.
Spannend! Want de watermeloenchallenge van de IVN moestuinexperts is nog niet afgelopen en ik zou over twee weken, als het laatste moestuinjournaal wordt opgenomen, heel graag een levende plant laten zien.



woensdag 10 augustus 2016

Augustustuin

Deze week viel het me op de tuin ineens op hoeveel bloemen er nu bloeien. De roze cosmea's zijn, zoals altijd, enorm geworden, de Chinese bieslook bloeit en ook de Afrikaantjes zijn grote struiken geworden.


Daar staat tegenover dat de goudsbloemen bijna uitgebloeid raken. De meeste uitgebloeide bloemen heb ik weggehaald maar de laatsten mogen zich uitzaaien. Zo heb ik, met een beetje geluk, volgend jaar weer een tuin vol met die knaloranje zonnetjes.


Al deze soorten hebben enkelvoudige bloemen waarin nectar en stuifmeel aanwezig is en het zoemt dan ook van de bijen en hommels rond deze planten. Gevulde bloemen, meestal voor de sier gekweekte soorten, hebben geen meeldraden (stuifmeel) en stampers (nectar) en dus valt daarin voor bijen niets te halen.


Er is nog een verrassend bloemetje op de tuin. De boksdoorn oftewel gojibes bloeit!
Een jaar of vier geleden, tijdens een gezellig uitje met schoonzusjes, heb ik deze struik gekocht en op de tuin geplant. Veel gebeurde er daarna niet en ik heb er al eens helemaal genoeg van gehad dat-ie niet bloeide en alleen maar lange scheuten maakte. In de veronderstelling dat ik hem dan kwijt zou zijn heb ik hem toen tot op de grond afgeknipt. Hij is echter weer helemaal teruggekomen en die groeikracht heb ik gehonoreerd door hem maar te laten staan en af te wachten. En zie daar... nu zit hij aardig vol met bloemetjes. Blijkbaar moet je soms gewoon geduld hebben : ) Nu nog afwachten of er ook vruchten aan zullen komen.


In een vorig blog vroeg ik me af of de ienie-mienie bloemetjes van de sojabonen (edamame Black Pearl) wel bevrucht zouden raken. Dat is blijkbaar gelukt want de planten hangen vol met peulen, al zijn er ook peulen waarin ik geen boontjes voel. Ook nog even wachten?

 Toch zijn er ook peulen die dik genoeg zijn om te plukken.


Tja, en hoe bereid je die dan? De peulen doppen blijkt een heel karwei want ze zijn heel taai en gaan moeilijk open. Dan maar in zijn geheel een minuutje of vijf koken, zo krijg je ze tenslotte ook in een Japans restaurant. Dat werkt perfect! De peulen gaan makkelijk open. En wat een heerlijke romige, notige smaak hebben de boontjes. Weer eens een andere boon dan de stoksperziebonen, die het overigens nog steeds fantastisch doen. Ik hoef niet te bukken bij het plukken maar heb nu een andere uitdaging. De planten groeien tot meer dan twee meter hoogte en daar kom ik zonder trapje niet bij.



Gelukkig hoef ik niet elke dag bonen te eten. Al ben ik er nog zo dol op, je moet ook oppassen dat je je er niet aan tegen eet.
Voorgaande jaren kweekte ik paksoi maar dat vond ik eigenlijk maar moeilijk gaan. Werden ze niet opgevreten door de beesten dan schoten ze wel. Geen eer aan te behalen.
Dit jaar heb ik een kleine soort Tatsoi; Baby Choy geprobeerd. En verhip, die doet het prima. Mooie, donkergroene rozetten en een handzaam maatje. Samen met worteltjes, een uitje en knoflook in een roerbakschotel met rijst erbij vind ik het echt een succes.


Wat een overvloed aan lekkers is er op de tuin. Het is dat ik erg gehecht ben aan yoghurt als ontbijt, anders zou ik met groente de dag beginnen ; )